Thừa Thiên Huế Thừa Thiên Huế
Nghệ nhân Đào Hữu Khiến, người gắn bó với nghề khảm sành sứ ở xứ Huế, đã dành gần ba mươi năm để trùng tu, phục chế các công trình kiến trúc cổ. Đối diện với từng mảnh vỡ, anh hiểu sâu hơn về giữ gìn và tiếp nối di sản văn hóa.
Tách, tỉa để hình ảnh linh vật tăng phần sinh động
Hành trình “ăn gió nằm sương”
Khi ánh nắng cuối ngày dần rút khỏi mái ngói lưu ly, nghệ nhân Đào Hữu Khiến vẫn còn cần mẫn đứng trước bức bình phong ở Thái Miếu, chăm chút đặt từng mảnh gốm mới vào hiện vật đã bị thời gian bào mòn. Ánh chiều tím nghiêng xuống, hắt lên gương mặt sạm nắng và đôi tay rắn rỏi của người đàn ông. Mùi vôi vữa quyện với mùi gạch nung đã qua hàng trăm năm như vẫn còn giữ lại chút hơi ấm.
Lớn lên ở thôn An Lưu, phường Mỹ Thượng (trước đây là xã Phú Mỹ, huyện Phú Vang), năm 17 tuổi, Đào Hữu Khiến theo học nghề khảm sành sứ và dần gắn bó với những họa tiết rồng, hạc, ô hộc, cổ diềm trên kiến trúc cung đình Triều Nguyễn. Thầy anh là ông Trương Văn Ấn, một nghệ nhân khảm sành sứ nổi tiếng ở Huế, người luôn đau đáu chuyện gìn giữ nét tinh xảo của nghề xưa.
Giữ hồn di sản
Gần ba mươi năm trong nghề, nghệ nhân Đào Hữu Khiến nói rằng, thứ khó nhất của khảm sành sứ không phải là cắt gọt, hay leo trèo trên cao, mà là học cách kiên nhẫn trước từng mảnh vỡ. Bởi mỗi mảnh sành đặt xuống không chỉ là thao tác kỹ thuật, mà là một lần đối diện với di sản.
“Từ thầy tôi, ngoài kỹ thuật nghề nghiệp, tôi còn học được cái tâm của nghề”, anh chia sẻ. Đó là cách đọc “thế – thần” của công trình, cách nhận ra hơi thở của tứ linh, tứ thời trong mỗi họa tiết. Và cũng từ đó, anh hiểu rằng người thợ khảm sành sứ không đơn giản là người chỉ làm nghề, mà còn là người góp sức giữ gìn và tiếp nối những đường nét mà cha ông gửi lại trong kiến trúc Kinh đô. “Để ghép được một cánh hoa hay tạo nên một vảy rồng, người thợ phải hiểu triết lý phương Đông, phải am tường văn hóa Huế, phải hiểu rõ lịch sử, để không làm sai tinh thần kiến trúc xưa”, anh bộc bạch.
Nguồn thông tin được tham khảo từ: huengaynay.vn
Nội dung được biên tập, sáng tạo thêm bởi: thuathienhue.org
